Editing Adolf Kitschman

Adolf Henryk Kitschman, ur. 2. grudnia 1854 r. we Lwowie, zm. 16. kwietnia 1917 r. we Lwowie, śpiewak, aktor, reżyser. Był synem Adolfa Kitschmana i Małgorzaty z domu Beauvalé, mężem Elżbiety Kitschman, ojcem śpiewaczki i aktorki [[Andy Kitschmann]]. Uczył się w szkole realnej w Busku i w gimnazjum w Krasnem, następnie w lwowskiej szkole dramatycznej. W grudniu 1872 występował w Tarnowie w zespole P. Woźniakowskiego, następnie działał w lwowskim stowarzyszeniu "Gwiazda", gdzie m.in. reżyserował przedstawienia amatorskie; w 1877 w teatrze ukraińskim Towarzystwa Ruska Beskida pod kierownictwem Teofili Romanowicz, a następnie w zespole ukraińskim E. Baczyńskiego w Galicji Wschodniej, w latach 1879-80 w zespole J. Piaseckiej, w 1880 w zespołach A. Dulęby w Tarnowie oraz P. Woźniakowskiego w Nowym Sączu. Od 23. stycznia do 29. listopada 1881 r. grał role epizodyczne w teatrach krakowskich, w 1882 r. występował gościnnie w Tarnowie, w warszawskim teatrze Belle Vue oraz w Łodzi u W. Górskiego i W. Leśniewskiego, w 1883 w warszawskim teatrze Alhambra i Nowy Świat, a także w Piotrkowie. W listopadzie 1883 debiutował w teatrze we Lwowie w operetce ''Wojna o tancerkę'' i został zaangażowny. Odtąd stale występował w teatrze lwowskim reżyserując tam również operetki.

Początkowo grał jedynie w komediach, m.in. Jakuba (''Skąpiec''), Grzesia Dyrdę (''Czartowska  ława''), później jednak okazało się, że jest muzykalny i posiada doskonały głos o rozległej skali. Mimo braku wykształcenia muzycznego z powodzeniem śpiewał wiele partii operetkowych i operowych, zarówno basowych i barytonowych, jak tenorowych.

Tłumaczył wiele librett operetkowych i operowych (przede wszystkim z niemieckiego), napisał libretto do ''Barbary Radziwiłłówny'' (wg D. Magnuszewskiego, muz. H. Jarecki), a wspólnie z A. Jastrzębcem-Popławskim libretto do ''Rzeczypospolitej Babińskiej'' (muz. M. Sołtys). Przekładał też polskie i obce sztuki oraz libretta na język ukraiński (m.in. ''Gasparone'', ''Dzwony kornewilskie''). Przez wiele lat pod pseudonimem "Przyjaciel" pisał utwory humorystyczne zamieszczane w prasie lwowskiej. Wydał ''130 najpiękniejszych arii i melodii z 35 oper'' (Lwów 1885) i własnego autorstwa ''Kuplety i monologi'' (Lwów 1907).<ref>Słownik biograficzny teatru polskiego 1765-1965, Zbigniew Raszewski (''ed.''), PWN, Warszawa 1973 </ref>

<references/>